vzw The Spirits of Scotland

Linkscherm

Schotland - Het Ontstaan van een Natie

Schotland is één grote mengeling van erfgoed en landschap, van geschiedenis en architectuur. Enkele van de meest sfeervolle plekjes in Schotland - van Culloden Moor tot Glencoe - danken die speciale ambiance niet alleen aan het indrukwekkende landschap, maar ook aan de gebeurtenissen die er hebben plaatsgevonden.

Schotland heeft een rijk en veelkleurig verleden, duizenden jaren van cultuur en beschaving van de prehistorie tot vandaag.

Het Opkomende Schotse Koninkrijk

Bijna 4000 jaar nadat monumenten als de staande stenen van Calanais in de Buiten-Hebriden en de indrukwekkende Ring of Brodgar in Orkney werden opgericht, hadden de Romeinen al een bezoekje aan Schotland gebracht en waren de Schotten zelf uit Ierland overgekomen. Schotland begon zijn huidige vorm aan te nemen. Kenneth MacAlpin riep zichzelf uit tot koning der Schotten en legde daarbij een fundering voor het Schotse koninkrijk vanaf het midden van de 9e eeuw tot aan het einde van de 13e eeuw.

Onafhankelijkheidsoorlogen

De onderlinge huwelijken en de verwarde allianties tussen de koningshuizen van Schotland en Engeland leidden tot conflict en de Schotse onafhankelijkheidsoorlogen. Een gegraveerde herdenkingssteen voor Koning Robert I (Robert the Bruce) markeert het einde van de weg in het prachtige Glen Trool in Galloway. De steen herdenkt zijn eerste overwinning over de Engelse bezetters van Schotland in 1307. Het Bannockburn Heritage Centre bij Stirling vertelt het verhaal van de slag van 1314, waarna Schotland bijna vier eeuwen lang onafhankelijk is gebleven.

De Dynastie van de Stuarts

Leden van de dynastie van de Stuarts, bouwden grote kastelen en paleizen in Stirling, Falkland, Linlithgow en Edinburgh. De beroemdste Stuart was de Schotse koningin Mary. Ze verbleef in vele steden tijdens haar rondritten door Schotland. Ze logeerde in kastelen en religieuze centra van Balvenie Castle in het noorden tot Whithorn Priory in Galloway in het zuiden.

Mary's zoon, Koning James VI van Schotland, werd James I van Engeland na de 'Union of the Crowns' in 1603. De 17e eeuw werd gekenmerkt door religieuze conflicten, die resulteerden in de verbanning van de Stuarts en de opstand van hun navolgelingen, de jakobieten.

Zijn achterachterkleinzoon, prins Charles Edward Stuart, die in ballingschap in Italië werd geboren, beschouwde zichzelf als de rechtmatige koning. In 1745 landde hij in Eriskay in de Buiten-Hebriden. Hierna begon een serie gebeurtenissen die de Highlands voor altijd zouden veranderen. Zijn campagne eindigde in 1746 op het slagveld van Culloden, bij Inverness, waar de troepen van de regering de jakobieten versloegen. Dit was de laatste oorlog dat Britse bodem is uitgevochten. Het is een van de meest indrukwekkende slagvelden van Groot-Brittannië en u kunt het bezoeken in het Culloden Visitor Centre, dat nu door de National Trust for Scotland wordt beheerd.

De Schotse Verlichting

Nadat het parlement en de hoofdstad van Schotland in 1707 met de 'Act of Union' verloren gingen, braken vredigere tijden aan, waarin Schotland opkwam als een van de grootste intellectuele centra in Europa. Filosofen als David Hume (1711-1776), economen als Adam Smith (1723-1790), dichters en artiesten als Robert Burns (1759-1796) en Henry Raeburn (1756-1823) waren leidinggevende figuren in deze opzienbarende periode van de Schotse geschiedenis.

Schotland in de Negentiende Eeuw en de Ontruimingen

In 1822 bezoekt Koning George IV Edinburgh dit was het eerste keer dat Schotland bezocht werd door een heersende koning sinds 1651. Hij hield van whisky en zodra hij was aangekomen, liet hij een speciale moutwhisky uit Speyside aandragen. Schotland heeft een lange geschiedenis met deze drank, gemaakt van gerstemout, puur water en soms rook van turf. Het distilleren van whisky is al eeuwenlang een gebruik in Schotland vooral in Highlands waar het ook wel eens illegaal gestookt werd.

Tijdens deze periode werden de oorlogsinstincten van de hooglanders in het Britse leger ingezet bij het uitvechten van hun Britse Rijksoorlogen. Heel wat getalenteerde schotten emigreerden naar de Nieuwe Wereld. Negen ondertekenaars van de Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring waren Schotten, net als de helft van de Amerikaanse ministers van financiën. Later werden heel wat Highlanders verplicht te emigreren, dit is de ontruiming - zelfs vandaag nog liggen er lege dalen in de Highlands met eenzame en vervallen hoeven. Bezoek het Strathnaver Museum vlakbij Thurso in Sutherland voor het verhaal van een van deze hoeven.

De Industriële Revolutie
Schotland, en met name Glasgow, stond tijdens de industriële revolutie bekend als de 'werkplaats van de westerse wereld'. Vandaar het grote aantal musea in Schotland met verhalen uit het industriële verleden, zoals het openluchtmuseum Dunaskin in Ayrshire, de Bonawe Furnace (smeltoven) langs de weg naar Oban of het Schotse mijnbouwmuseum in Newtongrange bij Edinburgh. Allerlei Schotse wetenschappers en uitvinders, zowel thuis als in het buitenland, lieten van zich spreken. Lord Kelvin (1824-1907) was de vader van de natuurkunde in de 19e eeuw; James Young Simpson (1811-1870) ontwikkelde verdovingsmiddelen en later ontdekte Sir Alexander Fleming penicilline; Thomas Telford (1757-1854), een leidinggevende bouwkundige, legde 1480 km wegen aan en bouwde 1017 bruggen in Schotland alleen al.

Victoriaanse Connecties
De hooglanden, een streek die eerder door de meeste bewoners van de laaglanden als woest en barbaars werd beschouwd, werden in het romantische tijdperk opnieuw ontdekt. Dit was in grote mate te danken aan de boeken van Sir Walter Scott. Aan het begin van de 19e eeuw was het populair om excursies naar de hooglanden te maken, als gevolg van het feit dat Koningin Victoria Schotland had ontdekt, en vooral omdat ze het kasteel in Balmoral liet bouwen. Het gebruik van de Schotse ruit (de tartan) voor allerlei versieringen zorgde ervoor dat de inheemse stof, die na de slag van Culloden door het parlement was verbannen, niet alleen het symbool werd van de hooglanden maar van alles wat met Schotland te maken heeft - en dat is nog steeds het geval.

De rijke en gevarieerde geschiedenis van het land zorgde ervoor dat, ondanks het feit dat het Schotse parlement in 1707 werd opgeheven, de natie nooit haar identiteit heeft verloren. Schotland heeft haar eigen juridisch en onderwijssysteem behouden, als ook haar eigen kerk. Het nieuwe Schotse parlement in Edinburgh heeft verder bijgedragen tot het positieve identiteitsgevoel dat momenteel in Schotland waarneembaar is. In 2003 wordt het permanente parlementsgebouw geopend en bezoekers zijn welkom.

Tekst uit www.visitscotland/be

Zie voor een meer gedetailleerd relaas op

international.visitscotland.com/be/ontdekschotland/geschiedenis-Schotland/

www.engelfriet.net/Alie/Hans/schotland.htm

Linkscherm